Najczęściej zadawane pytania (225) Ortografia (576) Interpunkcja (189) Wymowa (69) Znaczenie (258) Etymologia (301) Historia języka (24) Składnia (326) Słowotwórstwo (135) Odmiana (327) Frazeologia (130) Poprawność komunikacyjna (185) Nazwy własne (421) Wyrazy obce (88) Grzeczność językowa (37) Różne (161) Wszystkie tematy (3227)
w:
Uwaga! Można wybrać dział!
Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-11-01
Szanowni Państwo, zastanawiam się, jak odmienić nazwisko Buśko na zaproszeniach ślubnych. Do tej pory znalazłam już kilka odmiennych wzorów odmian nazwisk zakończonych na -o i nie jestem w stanie podjąć sama decyzji, która z odmian jest prawidłowa. Czy będzie to Zapraszamy Annę i Marka Buśków oraz Zapraszamy Marka Buśkę? Proszę o pomoc.
Nazwiska zakończone na -o podobne do tego, o które Pani pyta, mogą sprawiać problemy. Nie są to problemy z odmianą, bo ta jest dość oczywista, o czym świadczą poprawne formy, które Pani podaje. Kiedy odmieniamy nazwiska, takie jak Buśko, Pianko, Bieńko, Bańko, Jędrzejko, Bako, Sinko, Chodźko, Szewczenko, Żwirko, Lubaszenko itp., formy kolejnych przypadków są takie same jak formy przypadków nazwisk zakończonych na -a, np.: Bańko / Bańka – Bańki, Bańce, Bańkę, Bańką; Pianko / Pinka – Pianki, Piance, Piankę, Pianką; Żwirko / Żwirka – Żwirki, Żwirce, Żwirkę, Żwirką; Jędrzejko / Jędrzejka – Jędrzejki, Jędrzejce, Jędrzejkę, Jędrzejką. Bywa, że osoby noszące nazwiska zakończone na -o rezygnują z odmiany swych nazwisk z obawy, aby odbiorcy nie pomylili ich z postaciami na -a. Uważam, że ma to uzasadnienie, jeśli działamy na gruncie urzędowym, gdzie dokładne odtworzenie kształtu nazwiska jest niezwykle istotne. W komunikacji prywatnej, zawodowej, rodzinnej itd. wszyscy zazwyczaj wiedzą, jak się ktoś naprawdę nazywa, a zatem forma przypadka innego niż mianownik nie wprowadzi nikogo w błąd. W podobnej sytuacji jesteśmy, wypisując zaproszenia na ślub: zapraszamy rodzinę, znajomych, więc o nieporozumieniu nie może być mowy. Gorąco polecam używanie form, które widnieją w Pani liście! Na wszelki wypadek podaję pełny zestaw form odmiany interesującego Panią nazwiska: liczba pojedyncza – M. Buśko, D. Buśki, C. Buśce, B. Buśkę, N. Buśką, Ms. Buśce, W. Buśko!; liczba mnoga – M. Buśkowie, D. Buśków, C. Buśkom, B. Buśków, N. Buśkami, Ms. Buśkach, W. Buśkowie!
Katarzyna Wyrwas

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-31
Witam, piszę pracę licencjacką z historii sztuki o pałacu w miejscowości Nakomiady. Jak poprawnie odmieniamy tę nazwę: Nakomiad czy Nakomiadów?
„Urzędowy wykaz nazw miejscowości i ich części” (http://ksng.gugik.gov.pl/urzedowe_nazwy_miejscowosci.php) odnotowuje dopełniacz: Nakomiad, inne formy odmiany tej nazwy leżącej w województwie warmińsko-mazurskim to: C. Nakomiadom, B. Nakomiady, N. Nakomiadami, Ms. Nakomiadach.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-30
Dzień dobry! Moje pytanie związane jest z odmianą nazwy własnej. Pracuję w Radlinie, dzielnicą tego miasta są Głożyny. Moja wątpliwość dotyczy formy miejscownika: powinno się mówić na Głożynach, a może raczej w Głożynach? Czy tę kwestię reguluje jedynie uzus językowy? Będę bardzo wdzięczna za odpowiedź.
Problemem nie jest miejscownik (bo ten brzmi Głożynach), lecz przyimek, którego należałoby użyć. Kiedy mówimy o dzielnicach, używamy przyimka na, np. mieszkam a Środuli, na Krzykach na Mydlicach; jadę na Środulę, na Krzyki, na Mydlice, na Zagórze, gdy zaś mówimy o miastach czy wsiach, używamy w i do, np. mieszkam w Mydlicach, w Zagórzu; jadę do Mydlic, do Zagórza. Wyjątek od tej zasady stanowią tylko Śródmieście i Centrummieszkam w Śródmieściu, w Centrum; jadę do Śródmieścia, do Centrum).
Skoro więc Głożyny są dzielnicą miasta, naturalne jest połączenie z przyimkiem namieszkam na Głożynach, jadę na Głożyny. Jeśli jednak jest to dzielnica nowa, która do niedawna była odrębną jednostką administracyjną (np. miasteczkiem lub wsią), przez pewien czas – przez pamięć o tej odrębności – może się jeszcze utrzymywać połączenie z przyimkiem do, jak np. jechać do Wilanowa, do Ursusa, do Blanowic. Z czasem, gdy mieszkańcy przywykną do nowego statusu dzielnicy, w miejscu przyimka do zaczyna się pojawiać zwykle na, np. jechać na Kabaty (por. „Wielki słownik poprawnej polszczyzny PWN” pod red. A. Markowskiego).

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-29
Szanowni Państwo, zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie mi kwestii związanej z oficjalną nazwą państwa polskiego Rzeczpospolita Polska. Czy drugi człon, tj. Polska jest rzeczownikiem (nazwa geograficzna kraju Polska, podobnie jak Francja, Niemcy) czy raczej przymiotnikiem (określającym pospolitą rzecz jako polską)? Wydawałoby się, że przez analogię z urzędową nazwą Bułgarii (Republika Bułgarii) należałoby uznać pierwszą wersję. Ale czy i w tym przypadku tak to należy rozumieć?
Drugi człon nazwy Rzeczpospolita Polska jest przymiotnikiem. Możemy to łatwo sprawdzić, odpowiadając na pytanie: Jak nazywa się głowa państwa w naszym kraju? Chodzi oczywiście o nazwę urzędu, a nie o konkretne nazwisko. Odpowiedź brzmi: Głowa państwa w naszym kraju to Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. A -ej to końcówka przymiotnika (tu w dopełniaczu).
Mimo że zasadą analogii w przypadku nazw własnych nie zawsze należy się kierować (metoda ta może nas sprowadzić na manowce), to tutaj da się znaleźć podobieństwa. Między wspomnianą Republiką (czego?) Bułgarii a Republiką (czego?) Konga czy Republiką (czego?) Angoli, ale też między Rzecząpospolitą (jaką?) Polską a chociażby Republiką (jaką?) Francuską, Republiką (jaką?) Czeską bądź Chińską Republiką Ludową.
Anna Latusek

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-29
Czy nazwisko Ciosek powinno się odmieniać, np. państwo Ciosek czy Cioskowie, państwa Ciosków, Michała Ciosek czy Michała Cioska?
Prawie wszystko nazwiska są odmienne, krótką listę typów, których ta zasada nie dotyczy, można znaleźć m.in. w „Słowniku nazw własnych” Jana Grzeni. Skoro nazwisko ma formę męską, odmienia się jak rzeczowniki męskie: Jan Ciosek, Jana Cioska, Janowi Cioskowi, Janem Cioskiem, Janie Ciosku; Maria i Jan Cioskowie, Marii i Jana Ciosków, Marii i Janowi Cioskom, Marię i Jana Ciosków, Marią i Janem Cioskami, Marii i Janie Cioskach. Nazwisko Ciosek nie podlega odmianie, jeśli jest noszone przez kobietę: Maria Ciosek, Marii Ciosek, Marię Ciosek, Marią Ciosek.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-29
Proszę o pomoc w rozwiązaniu problemu odmiany nazwiska Woźnicka. Mój narzeczony nazywa się Jan Woźnicka, w jego rodzinie nikt nigdy nie odmienił tego nazwiska, ponieważ każdy twierdzi, że jest ono nieodmienne, w związku z czym paradygmat wygląda następująco: Jan Woźnicka, Jana Woźnicka, Janowi Woźnicka itd. Jako iż zakładam, że brak odmiany w tym przypadku jest błędem, po pierwsze zastanawiam się, czy w rzeczywistości mianownik w rodzaju męskim nie powinien brzmieć Woźnicki i po drugie: czy powinniśmy odmieniać: Woźnicki, Woźnickiego, Woźnickiemu itd. czy raczej Woźnicka, Woźnicki, Woźnicce itd.
Skoro nazwisko zostało niegdyś zapisane i funkcjonuje w takiej postaci, to formy podstawowej się nie zmienia, lecz ustalić trzeba sposób odmiany: tu według deklinacji żeńskiej, bo nazwisko jest zakończone na -a jak wiele innych nazwisk, w tym znanych osób – Wajda, Wojtyła, Wałęsa, Religa – odmienianych bez większych problemów przez ogół. Formy odmiany powinny być następujące: Jan Woźnicka, Jana Woźnicki, Janowi Woźnicce, Jana Woźnickę, Janem Woźnicką, Janie Woźnicce jak Lech Wałęsa, Lercha Wałęsy, Lechowi Wałęsie, Lecha Wałęsę, Lechem Wałęsą, Lechu Wałęsie. Liczba mnoga nazwiska używana, gdy mowa o rodzinie albo parze małżeńskiej czy rodzeństwie, powinna mieć postać: Woźnickowie, Woźnicków, Woźnickom, Woźnickami, Woźnickach jak Wałęsowie, Wałęsów, Wałęsom, Wałęsami, Wałęsach.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-28
Proszę o pomoc w rozwiązaniu problemu odmiany nazw miejscowości. Jak poprawnie powinno się odmieniać: Marynowy, Lichnowy, Rydułtowy, Ulkowy. „Słownik nazw miejscowości i mieszkańców” (PWN, Wwa 2007), podaje: Rydułtowy, -ach; Marynowy, -wych; Rychnowy, -ach. Skąd ta różność w odmianie?
Wszystkie podane przez Panią nazwy miejscowości mają przyrostek dzierżawczy -ow-, częsty to typ polskich nazw miejscowości (postać oboczna tego przyrostka to -ew-). Sufiks dodawany był do nazw osobowych, zwykle właścicieli osad, por. Częstochowa (osada) od Częstoch, Baranów (gród) od Baran, Piotrków od Piotr, Lelów od Lel, Lelistryj, Kraków od Krak, Mikołajew od Mikołaj, Maciejew od Maciej. Z odmianą tych nazw nie ma kłopotu. Bo choć pierwotnie były to nazwy przymiotnikowe, dość wcześnie zaczęły być pojmowane jako rzeczowniki, fachowo mówi się, że uległy substantywizacji.
Sprawa komplikuje się przy nazwach Rydułtowy, Rychnowy, także przy innych nazwach Pomorza i Śląska (głównie południowego), tam często dochodziło do pluralizacji nazw dzierżawczych, do przydawania im końcówki liczny mnogiej, por. Makoszowy, Junkrowy, Radziechowy, Gołyszewy. Takim nazwom przynależy w miejscowniku końcówka -ach, jak w rzeczownikach pospolitych, którym brak liczby pojedynczej, por. w drzwiach, na skrzypcach, o szczypcach. O pluralizacji nazw miejscowości na terenach zachodnich i północnych pisze Stanisław Rospond w „Słowniku etymologicznym nazw i gmin PRL (Wrocław 1984, por. hasło RYDUŁTOWY).
Sam proces przechodzenia nazw o zakończeniu -ów/-ew w ~owy, -ewy nie jest jasny. W „Nazwach miast Polski” Kazimierza Rymuta (wyd. 2 z 1987 roku) znajduje się hasło RYDUŁTOWY, w którym czytamy: „RYDUŁTOWY, miasto, obecnie włączone do Wodzisławia Śląskiego w woj. katowickim. W początkach XIV w. miejscowość została zanotowana pod zlatynizowaną formą nazwy Rudolphi Villa. Z późniejszego okresu pochodzą zapisy: von Rynoltnwicz (1481), Rynoltowitz (1531), Rudsdorf und Rudoltowy (1581), Rudultow (1652), Rydultow (1679)”. Z zapisów widać, jak znaczne wahania językowe wykazywała nazwa w przeszłości. U podstaw nazwy leży imię genetycznie niemieckie, które na gruncie języka polskiego wykazywało znaczne wahania fonetyczne. I być może, że nietypowa kocówka -y wynika z obcego pochodzeniem rdzenia nazwy. Jeśli istotnie należy ją wiązać z dworem Rudolfa (na co wskazuje nazwa łacińska), to -owy byłoby po prostu odpowiednikiem łacińskiego -i. Jest to tylko hipoteza. Innym wytłumaczeniem byłaby analogia do klasy nazw rodowych, por. Łabędy, Łapy, Raczki, te mają również tylko liczbę mnogą.
Jak wyjaśnić odmienną końcówkę dla Marynowy (o Marynowych)? Tu nie doszło jeszcze do substantywizacji, nazwa odczuwana jest jako przymiotnik: jaki? – Marynowy, o czym? – o Marynowych. Ale uwaga! W Internecie pod linkiem: http://bywajtu.pl/uzytkownik/idb/temat/tablica-glowna-1/marynowy-na-zulawach znalazłam formę w Marynowach! Powiedzieć można, że obserwujemy proces zmiany gramatycznego statusu nazwy miejscowej – gaśnie pierwotna przymiotnikowość, użytkownicy języka przydają nazwie końcówkę rzeczownikową.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-27
Jaka jest poprawna pisownia wyrazu: idę do EMPiKu?
EMPik to nazwa sieci handlowej w postaci skrótowca literowego, a końcówki w formach kolejnych przypadków w tego typu tworach dodaje się po dywizie, czyli krótkiej kresce: EMPiK-u, EMPiK-owi, EMPiK-iem, EMPiK-i, EMPiK-ów, EMPiK-om, EMPiK-ami, EMPiK-ach (zob. http://sjp.pwn.pl/szukaj/EMPiK.html). W powojennej Polsce utworzono ogólnopolska sieć domów kultury i księgarń pod nazwą Klub Międzynarodowej Prasy i Książki – w skrócie KMPiK [wymawiane ka-em-pik]. Z czasem nazwa się skróciła do MPiK [wymawiane empik], a potem zleksykalizowała, co w tym wypadku oznacza, że skrótowiec stał się wyrazem, był traktowany jak zwykłe słowo, a w latach 70. XX używano już potocznej formy empik, podobnej do pekaes ‘autobus Państwowej Komunikacji Samochodowej – PKS-u» czy Cepelia ‘Centrala Przemysłu Ludowego i Artystycznego – CPLiA’. Dziś Empik to już nie państwowy klub prasy i książki, lecz prywatna sieć księgarń.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-27
W jaki sposób należy odmieniać imię i nazwisko brazylijskiego pedagoga – Paulo Freire (wymowa [Palo Freri])? Jaką formę w dopełniaczu powinno mieć nazwisko: Freirego czy Freire’a?
Czy imię Paulo jest odmienne? Jeśli tak, to czy w dopełniaczu przyjmuje taką samą formę jak imię Paul, tzn. Paula)? Moją wątpliwość budzi to, że dopełniacz brzmiałby tam samo jak w przypadku imienia angielskiego.
Skoro nazwisko wymawia się [freri], to odmienia się ono jak podobne nazwiska typu włoskiego, czyli jak przymiotniki. Wzorcem może być odmiana nazwiska Pavarotti (zob. http://sjp.pwn.pl/so/Pavarotti;4484904.html) albo też – ze względu na pisownię – Linde (zob. http://sjp.pwn.pl/szukaj/linde.html).
Jeśli idzie o imię, to w pełni podzielam zdania Jana Grzeni wyrażone we wstępie do „Słownika nazw własnych” (Warszawa 1998, s. 60), że imiona obce powinniśmy odmieniać, ponieważ dla większości z nich możemy znaleźć na gruncie polskim odpowiednie wzorce odmiany. Imiona męskie zakończone na -o także powinny być odmieniane, chociaż niektóre z nich – jak Paulo mogą bez kontekstu, który stanowi nazwisko, wydawać się formami imion pokrewnych, funkcjonujących w innych językach. Nazwisko pozwala jednak pamiętać o właściwej formie imienia, które w wymowie będzie się dodatkowo różnić od wersji anglosaskiej. Kolejne przypadki zapiszemy zatem następująco: D. Paula Freirego, C. Paulowi Freiremu, B. Paula Freirego, N. Paulem Freirem, Ms. Paulu Freirem.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-27
Która wersja odmiany nazwy Bronisze jest prawidłowa: z Bronisz czy z Broniszy?
„Urzędowy wykaz nazw miejscowości i ich części” (http://ksng.gugik.gov.pl/urzedowe_nazwy_miejscowosci.php) odnotowuje tylko jedną wersję: Bronisze, D. Broniszów, z której wynika, że pozostałe formy odmiany brzmią: C. Broniszom, B. Bronisze, N. Broniszami, Ms. Broniszach.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Proszę o wskazanie poprawnej formy odmiany nazwiska Szwaja w dopełniaczu.
Wedle obowiązujących zasad pisowni polskiej poprawną formą dopełniacza tego nazwiska jest Szwai (zob. http://sjp.pwn.pl/zasady/Rzeczowniki-zakonczone-na-eja-ea-ua;629362). Pozostałe formy to Szwaję i Szwają.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Jestem w trakcie wypisywania zaproszeń ślubnych i pojawiła się pewna wątpliwość. Otóż jeden z naszych przyjaciół ma na imię Bolko. Nie Bolesław, nie Bolek, tylko Bolko. Jaki jest paradygmat odmiany tego imienia? Zapraszamy Sz.P. Bolko czy Bolka?
Zaproszenie jest tekstem oficjalnym, nawet jeśli jest kierowane do znajomych, rodziny, przyjaciół. Nawet na zaproszeniu do babci nie napiszemy zapraszamy babcię Jadzię Kowalską, lecz zapraszamy Jadwigę Kowalską. Już w tym momencie sprawa powinna być jasna, ponieważ Bolesław i Bolko to dwa różne imiona, a Bolek jest zdrobnieniem od Bolesław i w zaproszeniu tej formy nie użyjemy. Pozostaje imię Bolko, które oczywiście jest odmienne, lecz formy ma zbieżne z formami zdrobnienia Bolek: Bolko, Bolka, Bolkowi, Bolkiem, Bolku. I w tym miejscu warto się zastanowić, czy Zapraszamy Sz.P. Bolka Kowalskiego rzeczywiście stanowi problem. Sam Bolko wie, jak brzmi jego imię, zapewne je odmienia, a zaproszenie jest adresowane do niego…

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Przepraszam, że zawracam czas taką drobnostką, jednak wydaje mi się, że tylko Państwa wiedza i autorytet są w stanie rozstrzygnąć spór. Sprawa tyczy się odmiany (deklinacji) nazwiska Wall. Kolega upiera się, że jest ono nieodmienne, ja twierdzę, że jest. Czy byliby Państwo łaskawi orzec, kto ma rację? Swoje zdanie opieram na „Wielkim słowniku języka polskiego”, w którym jest wyraźnie napisane, że nazwisko należy odmieniać, jeśli jest to tylko możliwe.
Większość nazwisk podlega odmianie, nieodmienne są bardzo nieliczne (zob. Nazwiska nieodmienne). Nazwisko Wall powinno przyjąć w liczbie pojedynczej formy: Walla, Wallowi, Wallem, Wallu, a w liczbie mnogiej: Wallowie, Wallów, Wallom, Wallami, Wallach.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Istnieje wieś Szkudła (w mianowniku). Czy poprawie jest: do Szkudły, w Szkudli?
Skoro forma podstawowa ma postać Szkudła (jak szkoła, to nazwa powinna się odmieniać jak rzeczowniki rodzaju żeńskiego: idziemy do Szkudły, przyglądamy się Szkudle, widzimy Szkudłę, chwalimy się Szkudłą, mówimy o Szkudle.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Czy nazwisko Paszko się odmienia? Jeżeli tak, to w jaki sposób?
Nazwiska zakończone na -o odmieniają się według deklinacji żeńskiej, podobnie jak Matejko, Kościuszko, Moniuszko, Fredro. Kolejne formy to: Paszki, Paszce, Paszką jak Matejki, Matejce, Matejką, Kościuszki, Kościuszce, Kościuszką, Fredry, Fredrze, Fredrą. W liczbie mnogiej, czyli np. dla pary małżeńskiej lub rodzeństwa, nazwisko to powinno przyjąć formy: Paszkowie, Paszków, Paszkom, Paszkami, Paszkach.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Proszę o odpowiedź, czy dobrze odmieniam nazwiska w dedykacji:
Dla Filipa Ekierta.
Dla Amelii Feitek.
Dla Mikołaja Lejka (Lejk)
Dla Laury Salgut.
Dla Marcela Sulki (Sulk).
Ostatnie nazwisko nie jest odmienione poprawnie. Skoro mianownik ma postać Sulk, to nazwisko powinno się odmieniać według deklinacji męskiej, podobnie jak wcześniejsze nazwisko Lejk, czyli Sulka, Sulkowi, Sulkiem, Sulku.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Mam wątpliwości dotyczące formy przymiotnikowej powstałej od nazwy własnej. Miasteczko nosi nazwę Strzelno.
W „Urzędowym wykazie nazw miejscowości i ich części” (http://ksng.gugik.gov.pl/urzedowe_nazwy_miejscowosci.php) są odnotowane 4 miejscowości o takiej nazwie i we wszystkich wypadkach wykaz wskazuje formę przymiotnika strzeleński, który najdokładniej nawiązuje do formy rzeczownikowej.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-26
Mówimy w Brennej czy w Brennie?
Nazwa Brenna odmienia się jak przymiotnik, a zatem jedziemy do Brennej, przeglądamy się Brennej, lubimy Brenną, zachwycamy się Brenną, mówimy o Brennej.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-25
Przeprowadzam się wkrótce na ulicę Nadarzyn w miejscowości Kobyłka (nie na Nadarzyńską, to sąsiednia ulica w Kobyłce). Jak powinno się odmieniać nazwę tej ulicy? Czy mogę pominąć słowo ulica i powiedzieć mieszkam na Nadarzyn / mieszkam na Nadarzynie, jadę na Nadarzyn, mieszkam na Nadarzyn / Nadarzynie?
Nazwy ulic występujące w tej formie pozostają zwykle nieodmienne: Nadarzyn, Foksal, Widok, Korczak, Zalew, zwłaszcza jeśli są używane łącznie z rzeczownikiem ulica, np.: mieszkam na ulicy Foksal, Nadarzyn, Korczak, Zalew. Potocznie, a szczególnie w kontaktach z osobami, które są zorientowane w terenie, można używać form odmienionych, bo one nikogo w błąd nie wprowadzą: mieszkam na Nadarzynie. Nikt, kto zna okolicę, nie pomyśli, że Nadarzyn to osiedle, bo z tymi nazwami używa się przyimka na, np. mieszkam na Zagórzu, na Kazimierzu w odróżnieniu od w Zagórzu, w Kazimierzu, które dotyczą miast czy wsi.

Nazwy własne (pisownia i odmiana)2015-10-25
Czy imiona Harry, Jerry itp. mogą mieć taką samą postać w mianowniku i wołaczu zarówno liczby pojedynczej, jak i mnogiej (Jerry, Harry)? Tak wynikałoby z odmiany podanej na stronie DobrySlownik.pl: https://dobryslownik.pl/slowo/Harry/118234/1/18997/#znaczenie-18997 https://dobryslownik.pl/slowo/Jerry/205186/1/131907/#znaczenie-131907. W polskim przekładzie „Wilka stepowego” użyto formy Harry’owie.
Forma Harry’owie jest w pełni zgodna z polska norma odmiany tego typu wyrazów: w mianowniku liczby mnogiej części rzeczowników męskoosobowych mamy w polszczyźnie końcówkę -owie, np. profesorowie, generałowie, królowie, Janowie, Henrykowie, Nowakowie, Dudowie itd., a mianownik i wołacz w tym typie odmiany są jednakowe. Reguła „Zasad pisowni polskiej” wskazuje, jak należy zapisywać formy przypadków zależnych nazwisk i imion angielskich zakończonych na -y, do których wymienione przez Pana formy należą – zob. http://sjp.pwn.pl/zasady/248-Nazwiska-konczace-sie-w-wymowie-na-y-lub-i-po-spolglosce;629623. Nazwy te w liczbie pojedynczej odmieniają się jak przymiotniki, w liczbie mnogiej również poza mianownikiem i wołaczem, które są jednakowe i mają końcówkę -owie pochodzącą z odmiany wyżej cytowanych rzeczowników męskoosobowych. W „Słowniku imion” Jana Grzeni (Warszawa 2004, s. 22) w części opisowej czytamy, że imiona tego typu (jako przykłady podaje podobne Andy i Zachary) mają końcówkę dopisywaną do formy podstawowej po apostrofie (Andy’owie, Zachary’owie). Wynika z tego, że w „Wilku stepowym” mamy do czynienia z poprawnymi odmianą i zapisem. Do treści podanej przez Pana strony www.dobryslownik.pl nie mogę się odnieść, ponieważ sesje zawierające odmianę są dostępne jedynie dla zalogowanych użytkowników. Jeśli podają cytowane przez Pana w pytaniu formy, są w błędzie.

Problem z mianownikiem liczby mnogiej imion typu Harry polega na tym, że nie wiadomo zbytnio, jak go tworzyć. W podlinkowanych powyżej zasadach PWN-owskich nie ma nic (!) o takim mianowniku. Mówi się tam tylko o tym, że w liczbie mnogiej omawiane imiona nie są odmieniane, gdyż występują zwykle z innymi rzeczownikami. W „Dobrym słowniku” reguły językowe napisaliśmy na nowo, opatrzyliśmy komentarzami oraz zweryfikowaliśmy je z uzusem i poszczególnymi hasłami w słowniku. Niestety końcówka -owie dla Jerry czy Harry jest bardziej teorią niż praktyką, a Jerry’owie jako tako wygląda tylko w piśmie (bo już nie w wymowie). Końcówka -y daje efekt komiczny (Jerzy?). Uznaliśmy zatem, że najlepszym wyjściem będzie w tabelkach odmiany rzeczowników podawanie M. lm. równego M. lp. W regule językowej jednak (do której linkujemy między innymi z haseł Jerry i Harry) wspomnieliśmy o formie Harry’owie jako dopuszczalnej, choć wyraziliśmy swój krytyczny do niej stosunek.
Warto dodać na koniec, że nie sądzimy, by językoznawcy musieli być we wszystkim zgodni, a już zwłaszcza w tak specyficznych kwestiach.
dr Łukasz Szałkiewicz, Dobrysłownik.pl


1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22